Szkolny Program Profilaktyczny

I. Założenia ogólne programu.

Program profilaktyczny stanowi załącznik do Statutu Szkoły, jest skorelowany z Programem Wychowawczym Szkoły oraz spójny z celami wychowawczymi zawartymi w Podstawie programowej kształcenia ogólnego dla szkół podstawowych i gimnazjów (Rozporządzenie  MENiS z dnia 26 lutego 2002r. w sprawie podstawy programowej wychowania przedszkolnego oraz kształcenia ogólnegow poszczególnych typach szkół Dz.  U. z 2002r. Nr 51, poz. 458) oraz Rozporządzenie MEN z dnia 23 grudnia 2008 roku w sprawie podstawy  programowej wychowania przedszkolnego oraz kształcenia ogólnego w poszczególnych typach szkół Dz. U. Nr  4, poz. 17). Dostosowany jest on do potrzeb rozwojowych uczniów oraz środowiska. Wymienione wcześniej potrzeby wynikają z przeprowadzonych diagnoz i obserwacji. Z analiz wynika, że w dalszym ciągu  do głównych zachowań ryzykownych należą : palenie tytoniu, używanie alkoholu, używanie innych środków psychoaktywnych, wczesna aktywność seksualną, zachowania agresywne i przestępcze. Powstawaniu owych zachowań ryzykownych sprzyjają niektóre cechy jednostki i jej środowiska, istnieją również takie, które je hamują. Wśród licznych czynników ryzyka i chroniących  za najważniejsze uważa się te, które  związane z sytuacją rodzinną, szkolną, czynniki osobowościowe, czy też te, które związane są z grupą rówieśniczą. Szkolny Program Profilaktyczny zawiera działania skierowane na wszystkich uczniów, nauczycieli i rodziców oraz działania na dzieci znajdujących się  w sytuacji ryzyka oraz procedury interwencji koniecznych dla rozwiązania określonych sytuacji problemowych. Realizatorami profilaktyki są wszyscy nauczyciele Szkoły, stanowiący pozytywne wzorce, wspierani przez specjalistów w porozumieniu ze środowiskiem rodzinnym ucznia.

II. Obszary wymagające działań profilaktycznych:

1. Agresja i przemoc rówieśnicza, autoagresja, cyberagresja.

2. Przestępczość nieletnich.

3. Zagrożenia związane z używkami (palenie papierosów, spożywanie alkoholu, narkotyki, dopalacze).

4. Wagary.

5. Niepowodzenia szkolne, brak motywacji do nauki.

6. Zaburzenia w komunikacji typu: uczeń  - uczeń, uczeń - osoba dorosła.

7. Kultura języka, stroju i zachowania.

8. Zdrowy styl życia (zdrowe odżywianie, aktywne spędzanie czasu).

9. Uzależnienie od komputera i telewizji i telefonów komórkowych.

10. Współpraca z rodzicami w aspekcie spraw wychowawczych.

III. Poziomy oddziaływań:

1. Działania w wymiarze szkoły.

2. Działania w wymiarze klasy.

3. Działania na  rzecz indywidualnych osób.

IV. Przewidywane efekty oddziaływań

Uczniowie:

1. Potrafią radzić sobie z własnymi emocjami, uczuciami.

2. Wybierają właściwe sposoby komunikacji z otoczeniem, znają zasady postępowania w sytuacjach konfliktowych.

3. Znają konsekwencje niebezpiecznych zachowań.

4. Wiedzą o skutkach   wynikających ze stosowania używek, posiadają umiejętność powiedzenia "nie".

5. Wiedzą jak radzić sobie w sytuacjach  niepowodzeń szkolnych.

6. Mają świadomość wpływu na własne zdrowie.

7. Świadome i umiejętne korzystają ze współczesnych środków audiowizualnych.

8. Efektywnie gospodarują  czasem wolnym, w tym potrafią zaplanować własne zajęcia, wybrać  właściwe formy wypoczynku.

9. Potrafią znaleźć pomoc w przypadku różnych problemów życiowych.

Rodzice:

1. Doskonalą swoje umiejętności wychowawcze poprzez konsultacje z nauczycielami poszczególnych przedmiotów, pielęgniarką szkolną , pedagogiem szkolnym doskonalą oraz zaproszonymi do szkoły specjalistami.

2. Współdziałają z wychowawcą i innymi nauczycielami, pedagogiem w celu rozwiązania problemów dziecka.

3. Wspierają pracę wychowawcy klasy.

Nauczyciele:

1. Podejmują konkretne działania mające na celu realizację zadań wynikających z programu   profilaktycznego.

2. Podnoszą swoją wiedzę i doskonalą swoje kompetencje wychowawcze poprzez udział  w szkoleniach Rady Pedagogicznej, warsztatach.

3. Wspierają rodziców w wychowaniu.

Szkoła:

1. Stwarza bezpieczne i higieniczne warunki pobytu uczniów w szkole.

V. Poziomy oddziaływań:

1. Działania w wymiarze szkoły.

2. Działania w wymiarze klasy.

3. Działania na  rzecz indywidualnych osób.

VI. Cele, zadania szczegółowe oraz formy realizacji:

Cel: Zmniejszenie liczby zachowań agresywnych, szacunek do siebie.

zadania szczegółowe

formy realizacji

odpowiedzialni

1. Informowanie o konsekwencjach wyżej wymienionych zachowań w świetle prawa szkolnego i kodeksu karnego.

- zebrania z rodzicami,

- godziny wychowawcze,

- gazetki ścienne,

- indywidualne rozmowy z uczniami i rodzicami

wychowawcy,pedagog szkolny

2. Wyposażenie uczniów w umiejętność radzenia sobie z własną i cudzą agresją.

- godziny wychowawcze,

- bieżące reagowanie na przejawy agresji poprzez indywidualne rozmowy z ofiarą i agresorem,

- spotkania warsztatowe (scenki dramowe, teatry profesjonalne),

- spotkania z policjantem

wychowawcy, pedagog szkolny, psycholog, specjalista z PPP

3. Współpraca z rodzicami.

- warsztaty dla rodziców,

- indywidualne spotkania,

- wskazywanie na instytucje wspierające proces wychowawczy

wychowawcy, pedagog szkolny, psycholog

4. Poprawa poczucia bezpieczeństwa.

- prawidłowe zorganizowanie i pełnienie dyżurów nauczycielskich,

- obserwacja uczniów i natychmiastowe reagowanie na każdy przejaw agresji,

- współpraca z Policją, Sądem Rejonowym Rodzinnym i Nieletnich oraz innymi instytucjami wspierającymi działania szkoły dotyczące poprawy bezpieczeństwa,

- monitorowanie sytuacji w zespołach klasowych i w szkole

wszyscy nauczyciele, pedagog szkolny, pielęgniarka szkolna, pracownicy szkoły

Cel: Przeciwdziałanie przestępczości nieletnich.

1. Poznawanie środowiska rodzinnego uczniów.

- diagnoza środowiska,

- kontakty bezpośrednie z domem rodzinnym uczni

wychowawcy, pedagog szkolny, psycholog

2. Współpraca z instytucjami wspierającymi pracę szkoły.

- kontakty bezpośrednie i telefoniczne z GOPS-em, Policją, Sądem Rejonowym Rodzinnym i Nieletnich, kuratorem sądowym, Poradnią Psychologiczno-Pedagogiczną

wychowawcy, pedagog szkolny

3. Informowanie o konsekwencjach przewidzianych w "Procedurach postępowania nauczycieli...".

- godziny wychowawcze,

- indywidualne rozmowy,

- apele szkolne,

- gazetki ścienne, szkolne i klasowe

wychowawcy, wszyscy nauczyciele, pedagog szkolny, psycholog

4. Organizowanie różnych form spędzania czasu wolnego.

- godziny wychowawcze,

- dyskoteki szkolne,

- uroczystości i imprezy klasowe,

- konkursy, turnieje,

- wycieczki,

- zajęcia pozalekcyjne,

- koła zainteresowań,

- współpraca z instytucjami kultury

wszyscy nauczyciele, pedagog szkolny

5. Otoczenie opieką uczniów u których występują zachowania ryzykowne.

- indywidualne spotkania, rozmowy z uczniami i rodzicami

wychowawcy, pedagog szkolny

6. Informowanie o instytucjach, miejscach pomocy dla rodziców i uczniów.

- kontakty indywidualne z uczniami i rodzicami,

- kierowanie do poradni specjalistycznych,

- konsultacje psychologa i pedagoga szkolnego,

- realizacja programów profilaktycznych.

wychowawcy, psycholog, pedagog szkolny

Cel: Zapobieganie zagrożeniom jakie niosą ze sobą używki.

1. Zapoznawanie z podstawowymi informacjami na temat uzależnień oraz ich konsekwencjami.

- spotkania z rodzicami,

- godziny wychowawcze,

- programy profilaktyczne,

- dyskusje klasowe,

- spektakle profilaktyczne,

- dyskusje klasowe,

- gazetki klasowe, szkolne,

- konkursy, turnieje,

- prelekcje,

- pogadanki,

- spotkania ze specjalistami

wszyscy nauczyciele, psycholog, pedagog szkolny, pielęgniarka szkolna

2. Wyrabianie właściwych postaw dotyczących spędzania wolnego czasu.

- godziny wychowawcze,

- dyskusje klasowe,

- konkursy, turnieje,

- wycieczki, rajdy,

- zajęcia socjoterapeutyczne dla uczniów z grupy ryzyka,

- warsztaty terapeutyczne w okresie wakacyjnym

wszyscy nauczyciele, pedagog szkolny

3. Dostarczanie uczniom i rodzicom wiedzy na temat szkodliwości stosowania używek.

- prelekcje dla rodziców,

- wykłady,

- godziny wychowawcze,

- broszury dla rodziców (zagrożenia narkomanią)

wszyscy nauczyciele, przedstawiciele instytucji zajmujących się opieką zdrowotną

Cel: Ograniczenie zjawiska wagarowania.

1. Konsekwentne rozliczanie z nieobecności.

- godziny wychowawcze,

- rozmowy indywidualne z rodzicami i uczniami,

- prelekcje dla  rodziców,

- reagowanie na częste nieobecności

wychowawcy

2. Zapoznawanie z dokumentacją szkoły i wynikającymi z niej procedurami.

- godziny wychowawcze,

- spotkania z rodzicami,

- gazetki szkolne i klasowe,

- prelekcje dla  rodziców

wychowawcy

3. Stosowanie czytelnego systemu kar i nagród.

- spotkania klasowe,

- godziny wychowawcze,

- apele,

- prelekcje dla  rodziców

wychowawcy, wszyscy nauczyciele

4. Organizowanie różnych form spędzania wolnego czasu.

- godziny wychowawcze,

- dyskusje klasowe,

- konkursy, turnieje,

- wycieczki, rajdy,

- zajęcia socjoterapeutyczne dla uczniów z grupy ryzyka,

- zajęcia pozalekcyjne

wszyscy nauczyciele, pedagog szkolny, nauczyciele świetlicy

5. Współpraca z instytucjami wspomagającymi pracę szkoły.

- kontakty indywidualne z pracownikami Policji, Sądu Rejonowego Rodzinnego i Nieletnich, Poradni Psychologiczno-Pedaagogicznej

pedagog szkolny, wychowawcy

Cel: Niwelowanie skutków niepowodzeń szkolnych.

1. Budowanie pozytywnego obrazu własnej osoby.

- godziny wychowawcze,

- indywidualne rozmowy z uczniem, podkreślanie mocnych stron ucznia,

- właściwe wykorzystanie systemu ocenianiania

wszyscy nauczyciele, wychowawcy, pedagog szkolny

2. Stwarzanie możliwości uzyskiwania sukcesów w różnych dziedzinach.

- konkursy, zawody, turnieje,

- wystawy,

- przedstawienia klasowe

wszyscy nauczyciele, pedagog szkolny

3. Wdrażanie do systematycznej i efektywnej pracy, jednolity system motywowania do nauki.

- godziny wychowawcze,

- pogadanki,

- zajęcia edukacyjne,

- spotkania ze specjalistami,

- wdrażanie do samokształcenia,

- prelekcje dla rodziców,

- przestrzeganie wskazówek zawartych w opiniach i orzeczeniach Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej,

- zajęcia wyrównawcze, pozalekcyjne,

- koła zainteresowań,

- programy profilaktyczne,

- konsultacje nauczycielskie,

- kontakty indywidualne

wychowawcy,                    wszyscy nauczyciele, pedagog szkolny

4. Informowanie ucznia o wymaganiach określonych aktami prawnymi, dotyczącymi osiągnięć edukacyjnych.

- godziny wychowawcze,

- zajęcia edukacyjne,

- pedagogizacja rodziców,

- gazetki szkolne i klasowe

wychowawcy,                    wszyscy nauczyciele, pedagog szkolny

5. Wprowadzanie zasady samopomocy koleżeńskiej.

- kontakty indywidualne z uczniami,

- godziny wychowawcz

wychowawcy,                   wszyscy nauczyciele, pedagog szkolny

6. Współpraca z instytucjami wspierającymi pracę szkoły w zakresie kształcenia.

- kontakty indywidualne,

- spotkania z psychologiem, pedagogiem np. z Poradni Psychologiczno-Pedagogiczne

wychowawcy,                    wszyscy nauczyciele, pedagog szkolny

7. Informowanie o miejscach pomocy dla rodziców.

- kontakty indywidualne wg potrzeb,

- pedagogizacja rodziców,

- gazetki szkoln

wychowawcy,                    wszyscy nauczyciele, pedagog szkolny

Cel: Poszerzanie kompetencji psychospołecznych.

1. Zapoznawanie z zasadami werbalnego i pozawerbalnego porozumiewania się.

- godziny wychowawcze,

- zajęcia edukacyjne,

- warsztaty,

- gry i zabawy psychologiczne,

- programy profilaktyczno-edukacyjne

wychowawcy, wszyscy nauczyciele, pedagog szkolny

2. Psychoedukacja rodziców.

- kontakty indywidualne,

- warsztaty dla  rodziców,

- współpraca z instytucjami wspierającymi pracę szkoł

wychowawcy, pedagog szkolny

3. Uczenie panowania nad emocjami: radzenie sobie ze stresem.

- godziny wychowawcze,

- międzylekcyjne ćwiczenia relaksacyjne,

- warsztaty,

- udział w programach profilaktycznych,

- zabawy integracyjne,

- ćwiczenia psychologiczne,

- teatrzyki i dramy,

- prelekcje dla rodziców,

- indywidualne spotkania,

- współpraca z instytucjami wspomagającymi pracę szkoły

wszyscy nauczyciele, wychowawcy, pielęgniarka, pedagog szkolny

Cel: Zapoznanie uczniów z zasadami dobrego zachowania i kulturalnego odnoszenia się do siebie oraz eliminowanie wulgaryzmów.

1. Budowanie porozumienia w relacjach interpersonalnych.

- kontakty indywidualne,

- godziny wychowawcze,

- zajęcia edukacyjne,

- pogadanki,

- prelekcje dla rodziców,

- współpraca z instytucjami wspomagającymi pracę szkół

wszyscy nauczyciele, wychowawcy, pedagog szkolny

2. Kształtowanie nawyków kulturalnego zachowania się i stosownego ubierania.

- pogadanki,

- zajęcia edukacyjne,

- uroczystości szkolne,

-  prelekcje dla rodziców,

- wycieczki,

wychowawcy, wszyscy nauczyciele, pedagog szkolny.

3. Wdrażanie do posługiwania się poprawną polszczyzną.

- godziny wychowawcze,

- zajęcia edukacyjne,

- konkursy,

- prelekcje dla  rodziców,

- współpraca z instytucjami kultury

wszyscy nauczyciele

4. Jasne i czytelne przekazywanie obowiązujących norm w szkole.

- godziny wychowawcze,

- zajęcia edukacyjne,

- kontakty indywidualne,

- spotkania z rodzicami

wychowawcy, wszyscy nauczyciele, pedagog szkolny.

Cel: Propagowanie zdrowego stylu życia.

1. Dostarczanie uczniom i rodzicom wiedzy na temat różnych aspektów zdrowego  stylu życia:

- właściwe odżywianie,

- profilaktyka chorób,

- higiena osobista i otoczenia,

- pierwsza pomoc,

- zasady ruchu drogowego,

- aktywny tryb życia.

- konkursy,

- pogadanki,

- rajdy, wycieczki,

- turnieje sportowe,

- lekcje wychowania fizycznego,

- zajęcia gimnastyki korekcyjnej,

- pogadanki z pielęgniarką szkolną,

- godziny wychowawcze,

- spotkania indywidualne z rodzicami,

- spotkania z pracownikami instytucji promujących zdrowy styl życia,

- zajęcia z udzielania pierwszej pomocy

wychowawcy, nauczyciele, pielęgniarka szkolna, pedagog szkolny

Cel: Świadome i umiejętne korzystanie ze współczesnych środków audiowizualnych

1. Dostarczanie uczniom i rodzicom wiedzy na temat szkodliwości nadmiernego korzystania z Internetu, gier komputerowych i telewizji.

- pogadanki,

- godziny wychowawcze,

- prelekcje dla rodziców

wychowawcy, pedagog szkolny, wszyscy nauczyciele

2. Wyposażenie uczniów w umiejętność rozsądnego korzystania ze środków audiowizualnych i telefonów komórkowych

- pogadanki,

- prelekcje dla rodziców,

- godziny wychowawcze,

- indywidualne rozmowy z pedagogiem,

- programy profilaktyczne

wychowawcy, pedagog szkolny, wszyscy nauczyciele

 

VI. Ewaluacja:

Ocenie poddawane będą następujące elementy:

- stopień realizacji zadań wynikających ze Szkolnego Programu Profilaktycznego,

- zakres i formy współpracy z rodzicami,

- doskonalenie umiejętności nauczycieli w zakresie profilaktyki i wychowania,

- uwzględnienie Szkolnego Programu Profilaktycznego w planach pracy wychowawców klas,

- zmiany w zachowaniu wychowanków.

Podstawą do formułowania ocen będą następujące narzędzia:

- rozmowy indywidualne z uczniami, nauczycielami i rodzicami,

- arkusze obserwacji,

- arkusze zawierające analizy danych statystycznych, w tym ilościowych i jakościowych,

- zapisy w dokumentacji,

- kwestionariusze ankiet, wywiadów itp.

VII. Podstawa prawna:

1. Konstytucja RP - art. 72 (Dz. U. Nr 78, poz.483)

2. Konwencja o Prawach Dziecka - art.3, art.19, art.33 (Dz. U. z 1991r. Nr 120, poz.526 i 527 z późn. zm.)

3. Ustawa o systemie oświaty z dnia 7 września 1991r. (tekst jednolity Dz. U. z 1996r. Nr 67, poz. 329 z późn. zm.)

4. Ustawa o ochronie zdrowia psychicznego z dnia 19 sierpnia 1994 r. (Dz.U. z 1994 Nr 62, poz. 265)

5. Ustawa o wychowaniu w trzeźwości (Dz. U. Nr 147 z 2002 r., poz. 1231

6. Ustawa z dnia 24 kwietnia 1997r o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz.U. Nr 75 poz. 468), nowelizacja z 27 listopada 2000r-Dz.U. Nr 103, poz. 1097).

7. Ustawa z 9 listopada 1995r. o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych (Dz. U. z 1996r. Nr 10, poz. 55, z póź. zm.)

8.  Ustawa z dnia 18 stycznia 1996r. o kulturze fizycznej (tekst jednolity: Dz.U. z 2002r. Nr 4, poz. 31 z późn. zm.)

9.  Ustawa z dnia 26 października 1982r. o postępowaniu w sprawach nieletnich (tekst jednolity: Dz. U. z 2002r. Nr 711, poz. 109 z późn. zm.)

10. Rozporządzenie MENiS z dnia 26 lutego 2002r. w sprawie podstawy programowej wychowania przedszkolnego oraz kształcenia ogólnego w poszczególnych typach

szkół (Dz. U. Nr 51, poz.458 z późn. zm.)

11. Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 23 grudnia 2008 roku w sprawie podstawy  programowej wychowania przedszkolnego oraz kształcenia ogólnego w

poszczególnych typach szkół (Dz. U. Nr  4, poz. 17)

12. Rozporządzenie MEN z dnia 17 listopada  2010r. w sprawie zasad udzielania i organizacji pomocy psychologiczno-pedagogicznej w publicznych przedszkolach, szkołach i placówkach (Dz. U. Nr 228, poz. 1487 )